Marğilon şahrida joylaşgan Erkin Vohidov nomidagi ijod maktabida taşkil etilgan “Nasr” tögaragida Farğona şevasini bir töplamga jamlaş ğoyasi tabiiy ravişda yuzaga keldi. Yaʼni har maşğulot, anʼanaga köra, söz olamiga sayohat maşqi bilan boşlanar va şu asno viloyatimizdagi turli hududlarning şeva sözlari bot-bot tilga olinar, ularning ajib tarixi-yu, talaffuz jozibasi har birimizni hayratga solar edi. Şu tariqa farğonaça şevaga xos sözlarni möjaz risola şaklida tartiblaşga ahd qildik. Muharrir, tayyorlovçi, musahhih, töplovçi – öquvçilardan iborat butun jamoa mazkur töplamdagi qadri abad sözlardan köpçilik bahramand bölişini istab, sevimli “Yoşlik” jurnaliga murojaat etdik. Umid qilamizki, bolalarimizning dastlabki izlanişlari qadim özbek tilini boyitişdek uluğ işga baholi qudrat hissa bölib qöşiladi.
Gulçehra ASRONOVA,
tögarak rahbari
Yemsaq – köp yeydigan kişi
Lappak – mantiqozon pallasi
Buça – amakining xotini
Ividiq – böşang odam
Bulin – yupqa mato
Tataloğiç – yerni xas-xaşakdan tozalovçi anjom, xaskaş
Qoraçoy – non, sariyoğ va qaynoq suvdan tayyorlanadigan taom
Lavaq – beğam kişi
Kirjom – kir yuviladigan toğora
Guv – sutdan yoğ ajratuvçi uskuna (separator)
Saraf solmoq – nazar solmoq
Pirqi – agar uzum salqinda pişib kökarib ketsa, şunday sifat beriladi
Ğazanak – hosilning oxiri, qolgan-qutgani
Örmançik – örgimçak
Paparak – varrak
Uzuliy – zuluk
Uziqora – uruşqoq
Alğov – yiğinlarda töplanib, navbat bilan beriladigan pul
Dasta – yoğoç bilan öynaladigan öyin
Yappakörpa – katta körpa
Atalaxola – böşang, harakati sust ayol
Satta – naqd
Beşamay – beşta egatga suv taraladigan joy
Tupçik – makkapoyaning örilgandan keyin qoladigan qismi
Taxtasuqori – vafli
Momaqopqop – momaqaymoq, qoqiöt
Kesmaldoq – tutning bargidan tozalab kesilgan kaltagi
Şatmoq – yuzi yuvuqsiz bola
Ğijirqum – qumning qurilişda işlatiladigan turi
Arratöpon – yoğoçni arralaganda hosil böladigan qirindi
Nonsoldi – töğralgan non bilan tayyorlanadigan taom
Tepasöri – zinapoyali söri
Çarqi – oş solinadigan sopol tovoq
Çolyaktak – erkaklarning yozgi yupqa köylagi
Nunuq – çaqaloq
Mislagan – patnis
Jiriq – ovqatni tanlab yeydigan odam
Ön ikki çöp – ğişt, çöplar bilan öynaladigan öyin
Yelpiştovoq – guruç yelpiladigan tovoq
Ğong – barglarini ipak qurti yeb bölgan tut novdalari
Yaşinpişta, yaşintopaloq – berkinmaçoq öyini
Nonpalla – non solib tayyorlanadigan ovqat turi
Şilqum – suvoqqa işlatiladigan qum turi
Govorapöş – beşik ustiga yopiladigan mato
Taxtamuşuk – siçqon uşlaydigan qopqon
Gupirgi – köpik
Opoqbuvi – buvining (onaning) ovsini
Ammabuvi – dadaning ammasi
Böjaloq – kir-çir bola
Quvdi-quvdi – quvlaşmaçoq öyini
Yemgöş – gap qaytaraveradigan odam
Poyçökir – kamtar, kamsuqum
Övimoq – arazlamoq
Qidirmoq – mehmonga bormoq
Qidirimsoq – mehmonga köp boradigan odam
Azzak – yiğloqi
Yoğdoğloq – tova
Doğöv – toğoraça
Kulçatayloq – kulçatoy
Jaqqi – köp gapiradigan odam
Taqqiçi – köp taqinçoq taqadigan ayol
Gaza – poxoldan qurilgan kapa
Qiyavon – nişablik
Örtakirar – bolalar öyini turi
Pötaqari – öta aqlli yoş bola
Enaquti – hamma narsaga aql örgatadigan qizaloq
Çimsa – ovqatini oxirigaça yeyolmaydigan odam
Töqilamoq – aralaştirmoq
Baroği aynimoq – feʼli aynimoq
Jazraton – jazirama, saraton
Nonpar – çekiç
Tuzuk-turarli – arziydigan
Marvartak – tut daraxti
Umayda-jumay – jamuljam
Dömboqsuqori – şirin kulça
Tusoq – sovliq
Beşlik – panşaxa
Dözali – töpolonçi bola
Pösaxona – ostona
Ayrimoçiq – oçiq çehra, oçiq köngil
Jiriklab yiğlamoq – çirillab yiğlamoq
Qandatala – xolvaytar
Xuştak-puştak – içida mağzi bor örik qoqisi
Siqma – danaksiz quritilgan turşak
Çovra – qörğon, hovli atrofining tösiği
Şulla – yoğsiz qaynatma mastava
Çoydiş – obdasta
Nuşxörd – mol yemişining qoldiği
Ayqin-çayqin – alğov-dalğov
Xöppa – maşina yöliga yotqizilgan dönglik
Piyova şalang – tuxumli şörva
“Yoşlik” / 2025 / 8
“Yoşlik” jurnaliga obuna böling · indeks 822
Obuna haqida

