(Doston)
Men öşa…
Qölida dasturi
Ujmohdan tuşgan –
Odamiy.
Şayton hamon
Qon quyadi qonimga…
Kim qayişar
Yolğizlangan jonimga?
Tangrim! Tangrim!
Adolat haqqi,
Adolat xalqi!
Yorlaqa! Yoqla!
Qaytargin rabboniy onimga.
Iştiyoqmand, çalinajak qutquga,
Yomon öçman juda noravo
Ginaçi, ğaddor quv uyquga.
Xiyonat oşiğu moşuğim,
Kasofat, halokat
Zalolat, hamoqat
Şerikdir nonimga.
Çirpirakman, juda çirpirak
Xazondan haqirroq,
Jon kuyar jizğanak,
Tavba nima bilmasman,
Yuz yillarning bağrida kesak…
Sabr-bardoş, yiği tiladim
Könglim öldi, ölmadim…
Havvo osilgan arqonimga…
Borim şu inondim,
Yöq yöldan baqoni tilandim…
Ölmoqni örgandim.
Tirilmoqqa hamon huşim yöq…
Ötaverar hammasi, har on,
Mangu lahza isyon va iymon…
Şayton jilpanglaydi yonimda
Evriladi gohi Bonumga.
Çang soladi har bir onimga
Tupurar botinan nomimga…
Qoçaman, qoçaman özimdan yiroq.
Söqir çiroq otilgan ingroq.
Öşa tuproq, dapçak, loy tuproq
zuvalam,
Jismim guvala.
Könglim tegrasida zax qörğon
Har soniya qulajak qörğon.
Yarmim Kun qiriga otildi,
Yarmim Tun töriga osildi.
Irgançman-ku anglovsizlik domida
Odamiy izlagan Odamiy…
Nuh qavmiman,
Bilmadim-ku yer özi ummon…
Közimni ham çöktirdi tilsiz.
Şayton ramzi öynagan qaroq…
Mehrgamas, toşlarga yoron
Yölsiz, yölsiz, çökkança yölsiz
Sönggi dam ham kemaga çiqmagan
Gumroh Kanʼon böldim köngilsiz.
Göyo har gal jumada
qurultoydan qolgan…
Xayr, niyat, nek amal, siyrat,
Taqvo, toat, munojot nima
bilmagan
Od qavmiman,
Samud qavmiman –
Özigamas özga topingan,
Jinlar iddaosin yopingan
Böy-bastiga şakkok kerilib,
Maxluqdan maxluqqa evrilgan…
Yöq, bilaman, juda bilaman –
Men böri, ayiq, maymun avlodi emas,
Maymun, tönğiz mening avlodim…
Yana tönğizgami dönaman?
Qaramayman, qarolmayman yonimga…
Esimda-ku badbaxt Lut qavmi
Jirkançlikni nahot sevadi,
Hamon irganç, rasvoyi raddi
Hamon kömolmaydi toş böron,
Esgan sari esadi buhron,
Yallama yorim qilgança töfon…
Qisqartirar zaminni Farmon!
Ölik dengiz, tobutsiz dengiz,
Qabohatning jazosimi biz,
Qiyomatning oyati, essiz…
Baribir
Men öşançiq, haddan qizğançiq,
Jannatdan nozil,
Ayon feʼli Yoqubga tuşdan…
Nafsga, nafsga faqat siğingan,
Johil…
Uv, munça Oy qismating peşvoz
Oralaydi katta azobni
Ön ikki Yulduz Oyga egilgan
Tozadan toza Azobi
Yusuf! Yusuf
Sohib husn, gözal qalb, oqil
Bölgan bois sotilgan…
Davrondan zindonga otilgan,
Zohiri şu…
Nafs janglarida,
Dars ranglarida
Şabnam asli, şuʼla fitrati
Tamom köngil dardiga davo.
Uni azal xuş körar ayol,
Ona, ayol
Oyni oyday tebratardi nafsida,
Bir kun tölğondi-ku qasdida
Hali gözal
Şayton rasida…
Nomus-or zodagonlar hayotida bir çaqa:
Meniki bölişi kerak, dedi
Meniki bölişi kerak.
Közga nur, tan-jonga surur…
Köngildagi ingroq kerakmas
Nomus toptalgança gunohmas…
Yusufning uh ziyobaxş joni,
Yuragida Iloh farmoni,
Misr xazinabonining xotiniga kerakmas.
Bokira edi u, iffatli…
Yusuf undan ming çandon aʼlo,
Zero, butun berilgandi iymoni,
Orzui xöb edi,
Yöq edi armoni…
Joduzor olam.
Vosita xotin
Köngliga oşiqmas, taniga, jamoliga
Husn otli moliga xaridor,
Heç qaçon boqmagan holiga…
Qoldi Yusuf iymon yoniga.
Doğ tuşarmi doğsiz qurbonga!
Kim edi eşik oğzida tutganlar,
Aybdorni aybsiz,
Musaffoni aybdor topganlar,
Gunohni gunoh-la yopganlar.
Haqiqat, zindonda ham haqiqat.
Yer usti qaçonki yolğon böladi,
Haqiqat juda ham arzon böladi,
Kimga Şayton döstu tolqon böladi,
Yer ostiga köçib kirar çin,
Içkarida yaşayverar din.
Haqiqat yaşayverar zindonda.
Haliyam öşanday Yusuflar yöqmi?
Zulayholar yöqmi hali ham.
Balki unday Yusuf, qalbi köklam yöq,
Sohibkamol Zulayholar dargumon…
Sohibjamol Zulayholar soğ hamon,
Payt poylaşar, poylaşar zamon…
Yer lola orttirgan bahorda,
Tun-kunduzlar bir mohitobon –
Köngli Yusuf, köngli çaroğon,
Yusuf bölgim keladi hamon,
Çiqamanmu zindondan omon,
Bir köngilga bir xazinabon…
Vodiyi Töbo
Har zamonda töşagay sabo,
Bori sahro – qoronğu sahro,
Bu dunyoga qaytganday Muso,
Sabiy Muso,
Qörqoq aqli tilidan judo.
Muhit urho-ur,
Sözlolmas burro.
Duduqlanar maʼnosiz,
Noadldan böğriqadi hislari.
Loqayd, kamxarj, beğam, jimgina,
Iniga yölamas şamolday
Söz aytmaydi, çiqarmas sado…
Garçi
Hayoni ömarib ketişmoqda paşşalar,
Surbet va befahmning qölida ğijjak…
Qarğa maşvaratning törida,
Tötiga ajrli beqasam kiygizar.
Jinoyat uçunmas, kamsuqumlik uçun
Jazo tayin.
Aqlni emas,
Jahlni pullaydi zağizğon.
Odamiyning közi yumuq,
Yuragi holsiz,
Labi olsiz,
Manglayining ajinlariga çökib ketgan yillari
Jarayonning fursatidan zorlanib
Kunim ötdi.
Kurtaklar til çiqardi
Qonimda örmaladi bahor
Yaşillanişni,
Ozod fikrni,
Tuyğularim ilğadi,
Men tilsizning tilini ber öğirlagan dunyo!
Bulbuligöyo dunyo,
Bulbullari qolmagan dunyo,
Haqqa, Haqiqatga tilim oçilsa edi…
Heç narsa kerakmas menga
Qadrni qadrlaşdan,
Birodarga qiyomatli salom yöllaşdan,
Izhori Yor,
Bemorlarga şifo tilaşdan
Onamni oldidagi qarzimni,
Özining huzuridagi arzimni,
Fosiq, fojir, itoatsiz, ajdaholarga
Navo yangliğ uzatsaydim narzimni.
Musoman – Firʼavn çang solgan har onimga
Yöqolişga qalqonman.
Otişi, osişiga
Nişonman.
Hali ham öşa goh halol,
Gohida yölidan adaşgan bandaman.
Har joyda tandaman…
Har narsa sinov, neʼmat,
Illat, tuhmat, qabohat,
Halovat, huzur, nur, farişta, hur
Öngu sölimda.
Közimda, qölimda.
Ana Kaʼba sari ketayotgan Abraha
Filday-filday fillar qurgan yöl…
Abobil quşlari
Tumşuğida sopol
Toğlarni qöporgan,
Toşlarni teşgan gil
Iymon dur, bezavol…
Jazoyi Haq
Şunça kiçik,
Şunça qudratli.
Dovul…
Bugun ham esmayaptimi
Butun yer şari böylab…
Kim bugun Abraha?
Kim Abdulmutalib?
Kim mağlub,
Kim ğolib,
Kaʼbaning egasi kabi
Insonning egasi bor!
Qonining egasi muhimmas,
Jonining egasi bor.
Qalb – Kaʼba
Vayrona, vayrona,
Obod, obod, hayrona,
Ozod, ozod, döstona
Bandaga qul,
Bandaga çöri –
Qalb – Kaʼba
Öziga begona.
– Yazdonga löli.
Tavof qiling uni,
Aylanib bir huzur
Yerdan, tepadan
Jami mavjudot,
Maxluqot.
Yetgani şu Haqning imdodi,
Yetgani şu Tangriga dodim,
Tavbam, faryodim,
hayvoniy onimga,
insoniy jonimga.
Qölimda dastur
Tugal, mukammal
Aniq-tiniq, ravşan, yop-yoruğ
Kim, kimga
Yorluğ. Nomahram, tanmahram,
Qalbmahram; qiş, yoz, kuz, köklam
Vaqti bir tavofning
Ibodatning, ibratning
Yaşaşning ham…
Dengizlarni bölib yöl berdi Tangrim
Öşa unutuvçan, kufroni neʼmat qilayotgan
Muso qavmi, Iso qavmi senmasmi, menmasmi,
Yetmiş tört yil tört yoqqa uloqqan,
Yuz öttiz yil köz yoşi içiga oqqan –
Qirq yil sahrodagi Muso qavmi
Közini oçmaydi. Har kuni çiqadi
Bitta Somiriy.
Tilla buzoq şart emas endi
Ölik eşak bölsa ham mayli,
Uçraşadi telbalar xayli,
Vaqtni öldirişga ermak kerak-da.
Esli lahzani uşlaşga yurak kerakmas,
Şukrona neʼmatga yölak kerakmas.
Sanab bölmas, jami örmon siyohi yetmas
Qalam, qoğoz, iltijo,ovoz
Guras-guras ötib boryapti…
Tavba, tuşimga kiribdi Iqlimo,
Keçir Özing.
Men göyo Qobil,
Men yana Hobil
Aralaş-quralaş
Höl va quruq,
Arzon va qimmat,
Nodir va möl,
Sahro va köl.
Ummon-quruqlik qonimda
Mehr-şafqat,
Haqiqat,
Nafrat,
Surur,
Sehru jodu, muhabbat –
Kuç-ğayrat.
Ilohiy ruhiyat
His qiliş,
Qisiliş,
Eziliş,
Hurriyat, qullik…
Kufr, şukr.
Hayo, behayo, illat…
Kuydirajak barisini nur,
Olov emas
Ilohiy nur jonimda!
Ajabki, xayolimni zabt etgan nima?
Nima jodulagan közimni?
Röyo közlarimga in qöygan kana
Xunimni simirib öynatar sarob.
Muttaham arbob
Bobilga tuşurilgan sil Horut, Morut
Har köçada boğlar aqlimni… ana!
Faqat tanitmaydi özini,
Faqat tanitmaydi meni ham…
Yolğondan böğilgan haqiqat
Xunuk , yomonotliq, öjar savt
Yiğlatadi hatto Horut-Morutni,
Tarallabedodman,
şodlanmay kulganim kulgan,
Bölganim şumi? Bedodman…
Qornini töldirib, könglini tilgan
Özim-ku!
Özim!
U kimningdir qöliga tutadi udni!
Yirtilgan, yoqilgan xat ayni dunyo
Soğinadi qaytişimizni
Afsungamas, çinga!
Borimizni aytişimizni,
Taxti singan hukmfarmo riyo
Yöl soladi har tomon…
Oqim, guruh, firqa, uyuşma…
Yöl esa bitta!
Yöl faqat bitta!
Unvon, martaba, tabaqa ham…
Aççiqlansam, xatom jazo bölib keladi,
Quruqlik suvga itqitar vujudim.
Baliq qornidagi Yunusman…
Kir koriga hamon bölmagan iqror,
Qiyomatgaça nahang qornida qolib ketsam nima böladi?
Zero, ne bir aqlli yirtqiçlarning oğzi oçiqdir,
Poylab yotibdi komiga tuşişim…
Men esa aççiğimni, jahlimni yiğib olmadim
Yölga solmadim.
Çinorning yoşidaman
Ummonning qoşidaman
Dovdir, telba, nodon,
Mayda, ovsar, sustkaş, beğam,
Laqma, laqqi,
Hamma narsani Aziz bergani holda
Kibri qadar tutgani motam
Şahvati-çun yutgança sitam
Insu sevgan jinni…
Odamiy, odamiy…
Hamon öşa Odamdan odam,
Biroz bodi,
Biroz manmanroq
Töxtamaydi qilişdan orzu,
Heç töymagan keçişdan armon.
Har dam sevar bölmoqni qozi.
Ğayratliman deya tanbalroq…
Közimni oç degim keladi,
Közimni oç degim keladi.
Isyonga ğarq,
Iymondan nari.
Iymonsiz ğarq
Qara, qara isyonning jari
Qulagan daydi.
Falastinda meni xörlaşar,
Afğonda izğiydi börilar…
Nafsim namunça ham giyohvand,
Nafsim namunça ham hunarmand.
Kimlar vayron qildi pul bozorini,
Kimlar obod qildi qul bozorini?!
Namunça illatdan kökrak keraman,
Neʼmatdan özimni nari suraman?
Otaşin yaxşilar hamkorsiz,
Tobora bedilu dildorsiz,
Kabirlar qurbonliq.
Iblis oşkora böğizlaydi
Sağirlar boşpana izlaydi.
Har zabun, izillaydi, yiğlaydi.
Har joyda yomonlar bir, hamkor,
Nafsiğor barqaror tadbirkor
Taʼmagir,
Köngli kir
Yuragida qon oqmaydi, jir…
Zamon şunday emiş,
Zamonni sökma
Inson öşa
Odam Ato zuryodi.
Nafsing şunça otdimi hakalak,
Şavqing buzdimi töğonni,
Men kamalak,
Nonuştaga yetti rang yegan…
Davo sörabman sendan bedavo…
Qölimga qaraysan
Közimdan avval.
Qölim bölmasa ham…
Boşqa gal
Közingga uzataman qölimni…
Men xastami
Sen xasta?
Sen xastami,
Men xasta?
Birda yurak çatoq,
Birda qalb çatoq
Qölimga qaraysan
Közimdan avval…
Sözimga işon,
Işonma,
Lekin işon!
Işonçsiz odam
Bergansan vaʼda
Al-Misoqda,
Rad etolmassan!
Qaydan tegdi kir,
Pul, mol-mulk,
Gözallar, şon-şuhrat,
Dabdaba oldida
Titrayman dir-dir.
Axir ular heççi*
Mening oldimda,
Nur içgan
Köngil, yurak
Yaralişi yolida
Ular heççi!
Köksingda otgan tong,
Bağringda tuğilgan bahor,
Uyğongan quyoş,
Sevingan oy,
Sajdagöy yulduzlar,
Qaramas,
Kötarolmas yukni men,
Amalni
Zimmamga olganim oldida…
Men öşa odamiy,
Sen öşa odamiy
Iblis çöqilagan qonini,
Rahmon asrab qolgan jonini.
Talaşman,
Talaşsan…
Kuraşsan,
Kuraş san
Iymon jonida,
Iblis har yonida,
Malak tomonida,
Jinlar yobonida
Talaşman,
Talaşsan,
Kuraşsan!!!
Har lahza iymon-iymon,
Har lahza omon-omon!
Nogahon isyon, şayton
Jirtak çalib qoçsin,
Sen ham qoç undan!
Tunda tundan,
Kunda buzğundan.
Angla şunda
Angla tun-kunda
Ibodat
Sen odamiy
Odam zuriyodi,
Vazifangni, huquq, şaʼningni,
Qalbingning rangini.
Kelgan joying,
Ketar makoning
Otar, botar zamoning.
Kulşan, gulşan diyoring
Ağyoring.
Va toabad
Yoring.
Yöqligingda
Bölgani Boring!
Men öşa taslim
Farzandi muslim,
Avvali,
Örtasi,
dahşat oxiri
Yoxud aʼlami ulim
Ustodi Alim,
Oxiri,
Örtasi,
Avvali Rizvon!
Borliği ğufron,
Zino, qutqu, beaql,
Sinov, fitna, hikmat
Bölgan jon
Oxiring avvalgi Vataning bölsin,
Oxiring zardob oralab emas,
Bol oralab yursin!
Fariştalar qilganda sajda,
Hurlar eşitgan vaʼda:
Neʼmat, xislat, imtihon, kamol,
Kelgan mahal va ketmoq mahol –
Ruku, qiyom, qaʼda va sajda
Sening şarafing-ku,
Mening şarafim
Qalbi Kaʼba
Qibla tarafim!
Sen öşa –
Men öşa
Hamon özgarmaysan,
Yillar, asrlar
Turlanadi tegrangda.
Aylanadi ğanimga jörang
Gar iblis evrilsa törangga.
Avval qalbingga qiron soladi,
Qalbingdan öçini oladi.
Öç bölmaydi lojuvard osmonda.
Non tiqqança qorin törvangga,
Aylanasan ongsiz yörğaga…
Heyy!
Olislarni közla san!
Közla juda ham olislarni!
Ufqda boqiy bir bitik bor!
Zangori, moviy, qip-qizil, oppoq
Yaylovlarda xizrrang voliy,
Qişloqlarda dehqonrang yangroq,
Könglingda zaʼfaron mard toleʼ.
Boşingda şaharlar tiklading,
Şarqqa, Ğarbga, Janubga inib.
Özingga özingni yuklading
Zamzam içar ravzalar kelib.
Kitob ol!
Taşlagan kaloming kötargin!
Törvangga savol sol!
Xorlangan saloming aytib qol!
Ketarvergin olğa!
Ketavergin olğa!
Qança illat kutmoqda yölda…
Qança sarvat qolgança dölga…
Sen Odam – odamiy
Mahkumsan,
Mahrumsan,
Mahbussan,
Miskinsan juda ham,
Şunda ham sen ODAM!
Nafsmi ğori,
Iymonmi bori…
Işqmi ori,
Armonmi zori?!?
Vafo FAYZULLOH
1963-yili tuğilgan.
Toşkent davlat universiteti (hozirgi ÖzMU)ning jurnalistika fakultetini tamomlagan. “Hut”, “Xabarsiz sevinç”, “Mangu lahza” şeʼriy kitoblari naşr etilgan. Jahon şeʼriyati vakillari – Ş.Bodler, P.Verlen, A.Rembo, I.Brodskiylar şeʼrlaridan, F.Kafkaning “Jarayon” romanini tarjima qilgan.
“Yoşlik” jurnaliga obuna böling · indeks 822
Obuna haqida