2 daqiqada öqiladi

420 marta körilgan

Çin sevgi bitigi

Sevgi haqida yozmagan şoir yöq hisobi. Lekin ularning hammasi ham yurakka yetib bormaydi. Yurakka yetib boriş uçun şoir yuragi sevgi olovida porillab yonişi kerak. Yongan yurak “çars-çurs” etib yonadi. Uning har bir çarsillaşi bittadan şeʼr bölsa, barçasi bir bölib, butun boşli dostonni taşkil etadi. Menga qolsa, sevgi haqidagi bitiklarning barini bir yerga töplab, çin va yolğonga ajratib çiqqan bölardim. Şunda “Şodon quyoş” çin bitiklar safidan joy olardi. Uning eng muhim, eng kuçli qirrasi ham şu – sevgi otaşida yongan yurakning samimiy nolalari!

Qolgan gaplar dostonning badiiy öziga xosliklari haqidagi ilmiynamo muşohadalarga aylanadi, xolos. Masalan, bunday: doston avtobiografik xarakterga ega kabi. Çunki şoir ismining boş qahramon ismi bilan bir ekanligi, uning tuğilgan yurti haqidagi maʼlumot, voqealar keçgan makon va zamonning mos kelişi… bularning hammasi dostonning boşdan va köngildan keçgan rost tuyğudan yaralganidan dalolat.

Şeʼriy dostonning vazni turfa xil: bir oğirlaşadi, bir öynoqlaydi, bir “maʼyuslanadi”, bir “umidlanadi”. Çunki işq oşiqni şunday turfa köylarga soladi. Bu narsa aynan vaznlarda va vaznsizliklarda körinadi.

Doston adabiyotdagi anʼanalar ruhida bitilgan.

Doston taşbehlarga, öxşatişlarga, umuman, badiiy sanʼatlarga töla. Bitta çiroylisini keltiraman: “Közlaring kuladi – sevgi şaklinda..”.. Mayli-da, taşbeh uluğ ustozlar ijodini yodga solsa. Axir, doston anʼanalar ruhida bitilgan, dedik. Xurşid – ustozlar yölining haqiqiy davomçisi. Lekin öz yuragi, öz sevgisi, öz qismati bilan davom ettiradi u! Boşqasiga könmaydi…

“Şodon quyoş” nomi bejiz tanlanmagan. Çunki sevgilining ismi Şodiya. U oşiqning yu­ragini ham quyoşdek qizdiradi. Sevgi quyoşi u!..

…xullas, dostonni şu tarzda juda uzoq taʼriflaş mumkin. Lekin bularning hammasi bir bölib ham doston haqida eng birinçi aytgan fikrimizga teng kelolmaydi: dostonda “XXI asrga kelib urfdan qoldi, eskirdi, yöq böldi..”., deyilgan otaşin sevgining – çin tuyğuning baland böyli suvrati çizilgan.

Demak, sevgi yaşayapti…

Uluğbek HAMDAM

“Yoşlik” jurnaliga obuna böling · indeks 822

Obuna haqida

Izohlar (2)

  1. Aziza Quliyeva

    Haqiqat çin sevgi bölgan yurakda tuyğular jonlanib qoğozga köçadi.
    Meni yozganlarim uyum uyum muhabbat

  2. Ğiyosiddin Önarov Tahririyat

    Ha

Siz nima deysiz?

Izoh tahririyat körib çiqqaç, eʼlon qilinadi.

Şu ruknda köp öqilganlar

Barçasi (195)