BOĞ
Qoronği boğ içra oydin bir yölak…
Xufton yulduziday titraydi yurak.
Sevgilar, soğinçlar, qayğular bilan
Şu boğda şu keça uçraşsam kerak…
Suvday totli sohir suxanlar bilan,
Gulga döngan aziz xok-tanlar bilan,
Hazrati Xizr va çiltanlar bilan
Şu boğda şu keça uçraşsam kerak.
Falakda bir gulzor, yerda bir gulzor,
Har tilda ming daʼvo, har dilda ming zor,
Mening ham Xudoga aytar arzim bor,
Şu boğda şu keça aytolsam kerak.
Boryapman öz izim, öz sözim bilan,
Köksimdagi otaş yulduzim bilan,
Özini izlagan öz-özim bilan
Şu boğda şu keça uçraşsam kerak.
* * *
Aylanayin ovozingdan, Suv,
Iforingdan aylanay, Havo.
Könglim içra aziz bir tuyğu,
Tölqin-tölqin esadi navo.
Himmatingdan aylanayin, Yer,
Hayot, senga şaraf va sano!
Tölib borar közlarimga nur,
Yuragimga tölmoqda Xudo.
Aylanayin ovozingdan, Suv,
Iforingdan aylanay, Havo.
VASF
Javzoning ön beşinçi kuni…
Oy töldi.
Xuşböy şamol esdi toğlar tomondan.
Tun şunday gözal ediki,
U haqda şeʼr yozay desam
Yolğonçiga öxşab qolaman.
VOQIF SAMAD ÖĞLI BILAN TANIŞUV
Men Voqif Samad öğlining asarlarini
uning tirikligida köp öqiganman, lekin şoir bilan haqiqiy maʼnodagi ruhiy tanişuvim uning
vafotidan söng bölgan. Şoirning özi
aytganiday: “Bir gözal dunyoning içidan ketardim, Töxtamadim.”
Ellik beş yoşimda, elga yölimda,
Bir şoir Şamolning yonidan ötdim.
Dil berib hayotga, çap berib ölimga,
Javobsiz Savolning yonidan ötdim.
Barq urib bahorlar kirdi dilimga,
Gullagan Iqbolning yonidan ötdim.
Şodlik öngimda-yu, qayğu sölimda,
Buyuk bir Zavolning yonidan ötdim.
Könglimda ne bor-u, ne bor qölimda,
Bir beva Xayolning yonidan ötdim.
Közyoş terib yurgan tunlar dilimda
Uvada Uvolning yonidan ötdim.
Qumrilar takallum qildi tilimda,
Boboyiy bir Holning yonidan ötdim.
Bordim, boraverdim, yetmiş iqlimda
Havvoyiy Jamolning yonidan ötdim.
Hayot deb atalmiş qaltis ilimda
Keksa bir Maqolning yonidan ötdim.
BUYUK ÇILLA
Qirq keça-kunduzda biyday sahroni
Yalangoyoq yurib ötdi bu darveş.
Qirq ming tomiridan qirqta daryoni
Qumlar uzra bunyod etdi bu darveş.
Qirq tomçi teridan qirqta şaharni
Xarobalar uzra qurdi bu darveş.
Qirq kun sahro böylab qirqta bahorni
Şamolday yetaklab yurdi bu darveş.
Tuproqday xokisor xoki tanidan
Bir tunda qirq buloq oçdi bu darveş.
Hazrat Sulaymonning ötib yonidan
Bir kunda qirq yilni oşdi bu darveş.
Ötdan yalangoyoq, yalangboş ötgan,
Qirq kunga qirq hikmat bitdi bu darveş.
Qirq ming yildan beri uyquda yotgan
Sahroni uyğotib ketdi bu darveş.
ELLIK YILLIK HIKOYa
Olti yoşda edim… gödaklik qilib
Bobomni ranjitib qöydim bir kuni.
Boladay arazladi keksaygan bobom.
Yonida miq etmay uzoq ötirdim…
Sezdim közlariga yoş kelganini.
Keksa döstim mendan uç kun ranjidi…
Janozadan qaytib törtinçi kuni
Meni körib qattiq bağriga bosdi.
Yelkasi titrardi, joni titrardi,
Közida yoş edi.. qari oşnamning…
Şundan beri mana, ellik yil ötdi,
Keçirim söragim kelar bobomdan,
Uni tuşlarimda izlab yuraman.
Endi mening közim töla yoş…
UNUTILGAN TIL
Teraklar şiviri, suv şildiraşi,
Şamolning şovuri, toğ gulduraşi,
Maʼsum gödaklarning şöx çuldiraşi
Qayğuli közlardan toş gildiraşi…
Bu tilni bilaman
Sözi yöq tilni…
Kapalak kulgusi, gullar yallasi,
Xazonli boğlarning yiği pallasi,
Tobut qoşidagi armon nolasi
Beşik boşidagi osmon allasi.
Bu tilni örgandim
Luğatsiz tilni.
Unsizlar, unlilar, ajab tovuşlar,
Suvlarda yonişlar, ötda sovuşlar,
Çaqmoqni yurakka sançib sevişlar,
Tuproqqa dönişlar, gulga ovuşlar…
Men uzoq örgandim
Bu sözsiz tilni.
YIĞI VA KULGU ORALIĞIDA
Biz bilmagan qanday yiğilar qoldi,
Qanday kulgu qoldi bizlar körmagan.
Yillar qalbimizning qörini oldi,
Oylar otaş berdi sizlar bilmagan.
Hayot porlab ötdi tabassumlarda,
Ğamgin nigohlarda ölim jamoli.
Yurak yurtidagi xuş nasimlarda
Yengil-yengil yelar Xudo xayoli.
Aziz xotirlarni tumorday saqlab,
Tovonlarni çarxlab yöllar tiğida
Boryapmiz… umrimiz çaqmoqday çaqnab
Yiği va kulgular oraliğida.
OLAM VA ODAM
Yozning bir keçasi… Ovloq adirda
Döngsada yotardim osmonga qarab.
Közimga siğardi butun koinot,
Özimga siğardi yetmiş ming taraf.
Çöğlarday miltillar milliard yulduzlar,
Oq körpa ustida suzib borar oy.
Olamlar kesişgan buyuk nuqtada
Ona falak menga solib qöygan joy.
Uzatsam yulduzga yetadi qölim,
Közimga siğadi borliq va hayot.
Menda tugasa-da agarçi ölim,
Mendan boşlanadi butun koinot.
* * *
Oy qiblaga botganda,
Könglimda tong otganda,
Sening köçangni böylab,
Bir hur şamol ötganda.
Şu şamol menmasmidim,
U xayol senmasmiding?
Bargda şudring labolab,
Köz yoşlarga yetganda.
Va yalpizlar havolab
Xuş atirlar tutganda
U xuşböy senmasmiding,
Köça-köy menmasmidim?
Miltiragan yulduzlar,
Xayr-xöş aytganida
Va ming yillik ildizlar
Hayotga qaytganida,
Çin iqbol senmasmiding
Çöng zavol menmasmidim?
* * *
Adirlar kiftida, qirlardan nari
Jilğaday şoşilib borardi bir yöl.
Na Ğarbga, na Şarqqa uning safari
Mening yuragimga kelardi bu yöl.
Maysalar ergaşar atak-çeçaklab,
Jilğaday şoşilib borardi bu yöl.
Salkam oltmiş yillik umrim yetaklab
Mening yuragimga kelardi bu yöl.
IT
Göyo köça tinçin saqlayapman deb,
Bu it xalal berar köça tinçiga.
Keça-yu kunduz u öz jağini yeb,
Tinimsiz huradi har ötkinçiga.
Undan xafa bölmang, ne qilsin, şörlik,
Öziça boşida katta bir yumuş,
Martaba tuyular unga bu xörlik:
Har kuni hammaga tinimsiz huriş.
* * *
Ezgu bir iş qilsang joningdan keçib,
Kunduz terlar tökib, tun yutib qonlar.
Qaysidir kovakda tişlari qiçib,
Ğimirlab qolarkan qora ilonlar.
Çölda buloqtopsang yillar axtarib,
Aççiq qum ustiga tökilsa jonlar,
Şunda boş örniga dumin kötarib
Ğimirlab qolarkan mudhiş çayonlar.
Asli özi şunday bölgan qadimdan,
To izğib yurarkan iblis dumlari.
Tinmay çoh qazirlar hammaga zimdan
Şudir kasbu kori, şu udumlari.
Qodiriyni qasddan otganlar şular,
Şular qatlgohga eltgan Çölponni.
Şayton tupugidan tarqagan ular
Bulğaşga hozirlar butun jahonni.
Mayli, bu kimsalar ğimirlayversin,
Tezak dumalatib yurgan nodonlar.
Tinmasdan har qança irillayversin,
Töxtamay ötajak bizning karvonlar.
Oqibat har kimning niyatiga mos,
Kimdir göng titadi, kim gulga ravo.
Ular qilmişidan qolmasligi rost,
Men ham öz işimdan qolmasman aslo!
Zangor vohalardan jilğaday ötib,
Yam-yaşil boğlarga aylanajakman.
Elga xayr tilab uyquga ketib,
“Salom, Ezgulik” deb uyğonajakman.
IDROK
Loydan boş kötargan maysaga qarab,
Hayotning şarhini anglasa bölar.
Bir kiçik yulduzdan sarguzaşt sörab
Osmon tarixini anglasa bölar.
Toğning boşidagi sovuq qoridan
Içida vulqonni anglasa bölar.
Bir ayol ohidan, bir er zoridan
Suyakda armonni anglasa bölar.
Suvning kulgusidan, yomğir yoşidan
Davron ğanimatin anglasa bölar.
Lahza hayqiriği – yurak tovşidan
Qurʼon alomatin anglasa bölar.
Özingdan bir qadam nariga ketmay
Jamiyki odamni anglasa bölar.
Köngil kulbasidan taşqari çiqmay,
Jimgina olamni anglasa bölar.
AZOB TABASSUMI
Z…ga
Qarigan nigohlar ortida
Bor edi bir sevgi… buyuk bir sevgi.
Horigan dardlarning qatida
Bor edi bir mehr… suyuk bir sezgi.
Közyoşlarning unsiz faryodlarida
Bor edi bir vido… aziz bir kalom.
Qartaygan qöllarning hovuçida
Tölib turar edi duo va salom.
Söng ğamgin közlarda kular iztirob,
Bu çehra oy kabi boqadi maʼsum.
Va sölğin lablarda ğunçalar azob
Gulday oçiladi sönggi tabassum.
OLDINGA ÇEKINIŞ
Içkariga yöl bor. Içkariga!
Içkarida
Xudoning siri berkitilgan bir joy bor.
Bu dunyoda eng yaxşi boşpana içkarida.
Eşqobil Şukur
“Yoşlik” jurnaliga obuna böling · indeks 822
Obuna haqida