167 marta körilgan

Vido manzaralari

Abdulla Oripov

Özbekiston Qahramoni,

Xalq şoiri Abdulla Oripov xotirasiga

 

1. Xabar

Ummonlar ortidan kelgan şumxabar

Tilka-pora qildi Dörmon köksini:

Yuz yillik çinorlar sezdilar xatar,

Qayinlar yiğladi yum-yum öksinib…

 

…Yöq, yöq, xazonmas bu – şamol supurgan,

(Kuzning oltin töni ketdi sökilib)

Daraxtlarning zaif, omonat turgan

Xasta yuraklari tuşdi tökilib…

 

 

2.Hovli

Bexos bir seskandi bu sölim hovli,

Egasiga intiq supaça, ayvon.

Gullar böy soçolmay quridi holi,

Arçalar gezarib-kökardi hayron.

 

Joyida yiqildi örindiq, kursi,

Çiroqlar lipillab tortdilar xira.

Öçdi devorlarning xotirjam tusi,

Musibat poyida yölak asira.

 

Gulgun darvoza ham ğaribdan ğarib,

Eşikka siğmaydi uyning anduhi.

Har bitta jihozga taskin axtarib,

Jonsarak kezadi şoirning ruhi.

 

Hovlini töldirdi bir aççiq fiğon:

«Şu tuproq egadir yöğu borimga.

Yöq, özga yurtlarda berolmasman jon,

Meni olib keting öz diyorimga!»

 

 

3. Sehrli diyor

Haq söz:

«Amerika – sehrli diyor»,

Birday talpinadi unga ğarbu şarq.

«Sentni sentga urgin!» – eng oddiy şior,

Köngilmi?! Unga ham biçilgaydir narx.

 

Kimoşdi savdoda – şoirning sözi,

Bir pasda topilgay unga dallol ham…

Şifo izlab kelgan edi-ku özi,

Şeʼrga zor dillarga ulaşdi malham.

 

Undan sarvat emas, qoldi bir navo,

Qay uyğoq közlarda yoğdu balqidi:

Kengayganday böldi adabiy havo,

Köpayganday böldi şeʼriyat hidi!..

 

 

4. Yoniq çiroq

Vujud taslim böldi olis ölkada,

Ruh şitob jonajon Vatanga uçdi.

Garçi közdan maxfiy, pinhon bölsa-da,

Har bir jigarini opiçlab quçdi.

 

Çaraqlab kuzatdi bir mitti yulduz

(Yonida ne yirik yulduzlar söngan),

Axir, bu öşa-ku, bir sahar besöz

Uning kökragiga yaraqlab qöngan!

 

Yangi söz sahnida u böldi mayoq,

Yöl izlab jilğalar, poyiga oqdi…

Samodan nurafşon narvon tuşgan çoğ

Sönggi bor intizor daştiga boqdi.

 

Ummonday tölğondi yonib yotgan çöl,

Qönğirtov qözğaldi misoli kema.

Abadiy sadodan titradi öng-söl:

«Ruhim, sen vujudning ğamini yema!»

 

Va sekin yuksaldi Quyoş yoniga,

Sönmas çiroğini yoqib qöydi u:

Ona Özbekiston hur osmoniga

Oltin Yulduzini taqib qöydi u!

 

 

5. Aza

Töp-töp,

Ğuj-ğuj

Va saf-saf odam

Tobutga talpindi – tölğondi Dörmon.

Kimningdir közlari ayriliqdan nam,

Kimningdir sözlari: armon, oh, armon…

 

Kim bular –

Qayğusi osmonni tutgan?!

Muhiblar, muxlislar, eski döstlardir…

Yöq, yöq, ular – Şoir bir umr bitgan

Qadrdon, kuyunçak, sodiq Sözlardir…

 

 

6. Ğamzada

Tobut tepasida aylandi bir quş,

Aylandi çarx urib, bezovta, giryon.

Göyoki uyasin izlardi behuş,

Özini urib goh u yon, goh bu yon.

 

Kim dedi: – Şoirning ruhi bu, şaksiz…

Kim dedi: – Bezavol, mangu hur joni…

Yöq, yöq, bu – şoirga hammadan aziz

Bir umr hamnafas bölgan Ilhomi!

 

 

7.Meros

Goho manglayidan tole öpdi-da,

Goho quvonçini quvratdi alam.

Boşida – Oybekdan qolgan döppi va

Qölida – Navoiy tutqazgan qalam.

 

Şeʼrparast millat bu – sinçkov kuzatar,

Qutluğ aşyolar ham kutar ilhaq, jim:

Endi bu döppiga kim qöl uzatar?!

Endi bu qalamni tuta olgay kim?!

 

 

8. Xazina

Uluğ zotlar doim miş-mişga nişon,

Soyaday ergaşar kudurat, gina.

Hasad, kin uyğotar ulardagi şon,

Olovli isteʼdod – tengsiz xazina.

 

Yillar ötgan sayin oşar qiymati,

Yombiday noyob – bu hikmatga köndik.

Şoirni – yurakka… Jonsiz ğiybat-u,

Qazo qilgan fisqni tubanga kömdik!..

 

9. Kuz

Dunyo – ulkan daraxt,

Payvandlari köp:

Şoxlari, barglari, hosili har xil.

Mevasi rang-barang, turişar töp-töp,

Qay biri – pajmurda,

Qay biri – sarxil.

 

Borliğin maqtanib qilsa-da köz-köz,

Hayajon, hadik-la kutar u Kuzni.

Ey, voh…

Bu yil dasti daroz, tantiq Kuz

Eng sara, eng tansiq mevasin uzdi!

 

10. Sönggi söz

Çiğatoy tomonga köz taşladik, voh,

Judolik zarbidan pöst taşladik, voh.

Kalima qaytarib, Şoir qabriga

Tuproqmas, bir hovuç söz taşladik, voh…

 

Nodir Jonuzoq

10-12.11.2016

 

 

 

 

 

 

“Yoşlik” jurnaliga obuna böling · indeks 822

Obuna haqida

Izohlar

Hozirça izoh yöq. Birinçi bölib fikringizni yozing.

Siz nima deysiz?

Izoh tahririyat körib çiqqaç, eʼlon qilinadi.

Şu ruknda köp öqilganlar

Barçasi (325)

Ayol

Yigitlar maktubin bitganda qondan,
Kelinlar firoqdan çekkanda yohu,
Uning ham panohi qaytmadi jangdan,
Ön töqqiz yoşida beva qoldi u.