Vafo va sadoqat timsoli… Bu taʼrif qançalik yuksak, jozibali tuyulmasin, unga munosib böliş har kimning ham qölidan kelmaydi. Hijron, yolğizlik, qalb tuöyonlari, turmuşning turfa ziddiyatlari va bularning bariga qarşi sobit iroda bilan yaşaş insondan ulkan kuç talab etadi. Şubhasiz, bunday murakkab pallalarda samimiy döstlarning, maslakdoşlarning borligi, ularning daldasi – Yaratganning inoyatidir. Şukrkim, adabiyotimiz tarixida yoşlarga örnak bölgulik fazilatli ustozlarimiz talaygina. Ustozlar albomini varaqlarkanmiz, bunga bot-bot amin bölamiz…
* * *
“Qatra” Zulfiyaning eng insoniy şeʼrlaridan. Şeʼrda uning butun ruhiy holatini, yuragini, mehru dardini köramiz. Şoira jamiyat şakllantirgan va özi jamiyatni şakllantirayotgan Şaxs sifatida maydonga çiqadi. Aççiq haqiqat, maşaqqatli baxt, mağrur huquq, muhabbat azobi, soflikka intiliş… Pok, navqiron qalbning bir çetini katta insoniy dard qovjiratib ketganligi eng samimiy şeʼrlarda bilinmay iloji yöq. “Qatra”da katta ozod muhabbatning şunday bir ğururi borki… Undagi eng katta ehtiros – odamning maʼnaviy erkinligi.
Asqad Muxtor
Közdan, sözdan, qöllardan uzoq
Bukun senga tölar ellik yoş.
Göyo maysa ellik yoşlik naq –
Ellik yoşday boqadi quyoş.
Qalam, qoğoz yozuv ham göyo
Ellik yoşli yetuk va yaqin.
Hamma real, xayol va röyo,
Hijron, sevgi, yoğin va çaqin.
(O, arablar! Tasanno sizga,
Hikmatingiz keldi menga qöl.
Debsiz. “Eng çöng, uzoq masofa
Dil bilan dil aro yotgan yöl”.
Şu çöng, uzoq yöl boşidan man,
Intilaman qalb bilan qalbga.
Men şeʼrdan köprik taşlayman
Uzr aytib dono arabga).
Ponamisol yorib taqdiring
Men kirmayman uyingga zinhor,
Zero, heç on baxting va mehring,
Fikring çulğab bermadim ozor.
Lekin bukun döstu raqib jam,
Ho, döst deb sev, ho raqib deb quv,
Ertaklarda bölganday men ham
Keldim, bölib dilingga ğuluv.
Darkor emas na poygak, na tör,
Qatraga barg ham, kosa ham joy…
Endi seni azob va huzur
Girdobiga olar hoynahoy.
Böş qadahni qöyasan sekin,
Şuhrat-hurmat va şarobdan mast.
Nedur senga yetmayin lekin.
Bir nuqtaga boqasan loqayd,
Göyo hamma ğoyib bölganday
Birdan özing sezasan yolğiz.
Qöl çözasan sipqormak-çun may,
May tutadi ötsiz, olovsiz.
Tutamoği etar betoqat
Va kayfingdan qolmaydir asar.
Çunki qadah tubida tomçi
Bir bulbulning köz yoşi qadar –
Şaffof, quruq, otaşga töliq
Alangasiz turadi yonib,
Unda şodlik, kayfu safo yöq.
Içolmaysan bu mayni qonib.
Kim bilar, u ne? Jigar qoni,
Yiğlamagan közing yoşimi?
Yo bösadan yot lab fiğonin
Öt jismiga yaşirgan nammi?
Yo qörqoq işq zaif jurʼatning
Ikki boşga solgan qamçisi.
Yo ayolning qalbi hovurining
Muzga tegib singan tomçisi.
Nima bölsin, şu yetim qatra,
Menman, menman, men özim faqat,
Sen bu tutov olovdan saqlan,
Ичма, бу май на кайф, на-да бахт!
1962
“Yoşlik” jurnaliga obuna böling · indeks 822
Obuna haqida