Otamzamon hangomalari
Otamga özini yaqin olganlardan biri, garçi yoşi kattaroq bölsa ham, Faqir bobo degan çörtkesar, ayni vaqtda, yolğon-çin gapini ajratib bölmaydigan sariq, yalpoqyuz, bitköz bir odam edi. Oddiy hangoma yölida ham zarur…
Otamga özini yaqin olganlardan biri, garçi yoşi kattaroq bölsa ham, Faqir bobo degan çörtkesar, ayni vaqtda, yolğon-çin gapini ajratib bölmaydigan sariq, yalpoqyuz, bitköz bir odam edi. Oddiy hangoma yölida ham zarur…
Enasining yettisi ötkazilgan kunning ertasi yumuşga çiqqan Toğay oqşom oldi ovuli tomon öşa-öşa ğamnok bir kayfiyatda qaytarkan, kunçiqişdagi adirlik qöyniga şönğigan köyi, ğuborli olis ufq qaʼriga singib, izsiz…
Töqsonbosdi mahali edi. Tilovning baytal çopib bölsa-da, poyga olaman, deb karillab yurgan paytlari. Bösağadagi ola pöstakning ustida “xur-xur” uxlab yotgan muşuk yoniga tuşgan çoponning şovuriga uyğondi; közini…
– Man ölmaydigan böldim, – dedi Sodiq bobo. – Endi yaşayman, uzr. – Öziyiz bilasiz, boboy, – dedi sangtaroş bamaylixotir. – Özi, yonimga kelganlardan birortasi: “Ertaga ölaman, manga qabr toş tayyorlab qöy”, demagan edi.
Azamat allamahalda keldi, uning ustiga, özini behalovat his qilaverdi. Bir narsani unutganday, yöqotganday bölaverdi. Tomoğidan ovqat ötmadi. Ijaradoş jöralari – Nişon bilan Sardor bir-biriga qaramay, pişillab…
Biz, xotinim ikkimiz undan köz uzmay turar, könglimizda qiziqiş va xavotir hissi ustun kelayotgan bölsa-da, uning xayolini buzişga jurʼatimiz yetmasdi. Oradan imillab bir neça daqiqa ötgaç, öğlim xörsingandek, oğir…
Quyoş nurlari nimjöş rutubatni kesib, tiramaning açimtir issiği zabtiga olganida yaydoq dalada lökkillab ketib borardi. Ahyon-ahyonda biyday yalanglikda is olib çopar, gohida böynini çözib şuvoqlar orasiga hezlanib…
U mening tönğiç farzandim, közimning oqu qorasi edi: uning bu köhna dunyoga kelişi, ilk marta göyo ona qornidagi taftli va orombaxş hayoti buzilganidan köngli qattiq ozor çekkandek, dafʼatan çinqirib yiğlab yuborişi…
“… Biz boşqa heç qaçon uçraşmaymiz! Boşqa heç qaçon töqnaş kelmaymiz! Boşqa heç qaçon közlarimiz közlarimizga tuşmaydi… Körişgunça…” PAYMONA Jonimga tegdi bunaqa yaşaş! Doim bir hil!
Qizğaldoqning adoğidan köndalangiga Tagsaroy oqadi. Tagsaroyning kungay beti qari lalmi (el şunday ataydi), qiblasi suvot – tayoq suqsang barg yozadi. Zamoni çarxifalak bölib ketgan bu kunda qozi ham, mirşab ham, döxtir…